Diervoeding speelt een sleutelrol in de gezondheid, het welzijn en de productiviteit van landbouwhuisdieren.De afgelopen decennia heeft het gebruik van probiotica en prebiotica aan belang gewonnen als veelbelovende voedingsstrategieën om de gezondheid en prestaties van dieren te verbeteren. Deze voedseladditieven zijn uitgebreid bestudeerd en toegepast in de dierlijke productie, met als doel het gebruik van antibiotica als groeibevorderaars te vervangen of te verminderen

Probiotica: definitie en werkingsmechanismen

Probiotica zijn levende micro-organismen die, wanneer ze in voldoende hoeveelheden worden toegediend, voordelen opleveren voor de gezondheid van de gastheer. In de diervoeding zijn de meest gebruikte probiotica bacteriën van de geslachten Lactobacillus, Bifidobacterium, Enterococcus en Bacillus, evenals gisten zoals Saccharomyces cerevisiae.

De werkingsmechanismen van probiotica zijn onder andere

1. Competitieve uitsluiting: Probiotica concurreren met pathogenen om adhesieplaatsen en voedingsstoffen in het maagdarmkanaal, waardoor kolonisatie door ongewenste micro-organismen wordt verminderd.
2. Productie van antimicrobiële stoffen: Sommige probiotische stammen produceren verbindingen zoals organische zuren, bacteriocines en waterstofperoxide, die de groei van ziekteverwekkers remmen.
3. Modulatie van de immuunrespons: Probiotica kunnen interageren met het immuunsysteem van de gastheer, waardoor de productie van antilichamen en verdedigingscellen wordt gestimuleerd.
4. Verbeterde verteerbaarheid en opname van voedingsstoffen: Bepaalde probiotische stammen produceren enzymen die helpen bij de vertering van voedingsstoffen, waardoor hun beschikbaarheid voor het dier toeneemt.

Prebiotica: definitie en effecten op de diergezondheid

Prebiotica zijn niet verteerbare voedselingrediënten die selectief de groei en/of activiteit van een beperkt aantal nuttige bacteriën in de dikke darm stimuleren, en zo de gezondheid van de gastheer bevorderen De meest bestudeerde en gebruikte prebiotica in diervoeding zijn oligosachariden, zoals fructooligosachariden (FOS), mannanoligosachariden (MOS) en galactooligosachariden (GOS).

De effecten van prebiotica op de diergezondheid zijn onder meer

1. Bevordering van de groei van nuttige bacteriën: Prebiotica dienen als substraat voor de groei van probiotische bacteriën, waardoor de oprichting van een gezonde darmmicrobiota wordt bevorderd.
2. Verbeterde integriteit van het darmslijmvlies: Sommige prebiotica kunnen de productie van vetzuren met een korte keten verhogen, die belangrijk zijn voor de gezondheid van de darmcellen.
3. Modulatie van de immuunrespons: Prebiotica kunnen interageren met darmgeassocieerd lymfoïde weefsel (GALT), waardoor de productie van antilichamen en verdedigingscellen wordt gestimuleerd.
4. Vermindering van de adhesie van pathogenen: Bepaalde prebiotica, zoals SOM's, kunnen zich binden aan pathogenen, waardoor hun adhesie aan het darmslijmvlies wordt voorkomen en de incidentie van infecties wordt verminderd.

Toepassingen in de dierlijke productie

Het gebruik van probiotica en prebiotica in diervoeding is onderzocht bij verschillende soorten, waaronder pluimvee, varkens, runderen en vissen. Enkele voorbeelden van toepassingen zijn onder meer

1. Pluimvee: Probiotica en prebiotica worden gebruikt om de zoötechnische prestaties te verbeteren, de incidentie van darmziekten te verminderen en de kwaliteit van vlees en eieren te verbeteren.
2. Varkensteelt: Deze additieven worden gebruikt om de gewichtstoename te vergroten, de voederconversie te verbeteren en de incidentie van diarree na het spenen te verminderen.
3. Veehouderij: Probiotica en prebiotica worden gebruikt om de voerefficiëntie, de melkproductie en de gezondheid van kalveren te verbeteren.
4. Aquacultuur: Het gebruik van deze additieven in de voeding van vis en garnalen heeft tot doel de groei, voerefficiëntie en ziekteresistentie te verbeteren.

Toekomstige uitdagingen en vooruitzichten

Ondanks de aangetoonde voordelen staat het gebruik van probiotica en prebiotica in diervoeding nog steeds voor uitdagingen De selectie van probiotische en prebiotische stammen die specifiek zijn voor elke diersoort en productiefase is essentieel om consistente resultaten te verkrijgen Daarnaast moet de stabiliteit van deze additieven tijdens de verwerking en opslag van diervoeders worden overwogen.

Toekomstig onderzoek moet zich richten op de ontwikkeling van nieuwe probiotische en prebiotische stammen, maar ook op het begrijpen van de werkingsmechanismen van deze additieven bij verschillende diersoorten. De combinatie van probiotica en prebiotica (symbiotica) is ook een veelbelovend gebied, met als doel hun werking te verbeteren. gunstige effecten.

Conclusie

Het gebruik van probiotica en prebiotica in diervoeding vormt een veelbelovende strategie om de gezondheid, het welzijn en de productiviteit van landbouwhuisdieren te verbeteren Deze levensmiddelenadditieven kunnen bijdragen tot de vermindering van het gebruik van antibiotica als groeibevorderaars, waarmee wordt voldaan aan de vraag van consumenten naar veilig en duurzaam voedsel Er is echter meer onderzoek nodig om de toepassing ervan te optimaliseren en hun werkingsmechanismen volledig te verduidelijken.